Recent verscheen er onderzoek waaruit blijkt dat mensen die PrEP rondom seks gebruiken in de praktijk zeven keer vaker een hiv-diagnose krijgen dan mensen die dagelijks PrEP gebruiken. Deze uitkomst heeft geleid tot vragen van PrEP-gebruikers. Betekent dit dat PrEP rondom seks niet veilig is? En moet iedereen overstappen op dagelijkse PrEP?
Het korte antwoord is: nee.
PrEP biedt een uitstekende bescherming tegen hiv, zowel bij dagelijks gebruik als bij gebruik rondom seks, mits het correct wordt ingenomen. Het onderzoek laat vooral zien dat sommige vormen van PrEP-gebruik gevoeliger zijn voor gebruiksfouten dan andere.
Wat laat het onderzoek zien?
Een data-analyse van GGD Amsterdam onder 16.469 PrEP-gebruikers, aangevuld met onderzoek van Universiteit Utrecht en IPSR in opdracht van Soa Aids Nederland, laat zien dat de weinige hiv-infecties die voorkwamen onder PrEP-gebruikers relatief vaker werden gezien bij mensen die PrEP rondom seks gebruikten dan bij mensen die dagelijks PrEP slikten.
De onderzoekers benadrukken daarbij dat PrEP zeer effectief blijft. De hogere kans op een hiv-diagnose lijkt vooral samen te hangen met de manier waarop PrEP wordt gebruikt en niet met de werking van het medicijn zelf.
Waarom kan PrEP rondom seks meer risico geven?
PrEP rondom seks werkt alleen als het innameschema nauwkeurig wordt gevolgd.
In de praktijk blijkt dat niet altijd eenvoudig. Seks is niet altijd gepland en soms veranderen omstandigheden onverwacht. Daardoor kunnen situaties ontstaan waarin iemand niet optimaal beschermd is.
Voorbeelden die zorgverleners regelmatig zien:
- De eerste dosis wordt te laat ingenomen.
- Seks vindt onverwacht plaats terwijl nog niet met PrEP is gestart.
- De tabletten na de seks worden vergeten.
- Het is onduidelijk wanneer veilig gestopt kan worden.
- Er zijn wisselende periodes van seksuele activiteit waardoor het lastig is om het juiste schema aan te houden.
Zelfs kleine afwijkingen van het schema kunnen de bescherming verminderen.
Waarom kiezen sommige mensen dan toch voor PrEP rondom seks?
Voor veel mensen is PrEP rondom seks juist een uitstekende keuze.
Deze methode kan goed passen wanneer:
- seksuele contacten goed voorspelbaar zijn;
- seks minder frequent voorkomt;
- het innameschema gemakkelijk is vol te houden;
- iemand liever niet dagelijks medicatie gebruikt.
Wanneer het schema correct wordt gevolgd, biedt ook deze methode een zeer hoge bescherming tegen hiv.
Wanneer past dagelijkse PrEP mogelijk beter?
Dagelijkse PrEP vraagt minder planning. Je neemt iedere dag een tablet en hoeft niet vooraf na te denken over een seksuele afspraak of een innameschema.
Dagelijkse PrEP kan daarom een goede keuze zijn als:
- seksuele contacten regelmatig voorkomen;
- seks vaak spontaan plaatsvindt;
- je merkt dat je doses vergeet;
- je het lastig vindt om het event-based schema correct toe te passen;
- je liever altijd beschermd bent zonder vooraf te hoeven plannen.
Veel gebruikers ervaren dagelijkse PrEP hierdoor als eenvoudiger en minder stressvol.
Wat kun je zelf doen om je risico zo klein mogelijk te houden?
Welke methode je ook kiest, de belangrijkste factor is consistent gebruik.
Vraag jezelf af:
✅ Kan ik mijn huidige schema goed volhouden?
✅ Vergeet ik zelden een dosis?
✅ Is mijn seksleven voorspelbaar genoeg voor PrEP rondom seks?
✅ Voel ik mij zeker over mijn bescherming?
✅ Laat ik mij regelmatig testen op hiv en soa's?
Als je meerdere vragen met nee beantwoordt, kan het verstandig zijn om opnieuw te kijken welke PrEP-methode het beste bij jou past.
De belangrijkste boodschap
Het nieuwe onderzoek laat niet zien dat PrEP rondom seks onveilig is. De boodschap is vooral dat de beste PrEP-methode de methode is die aansluit bij jouw leven en die je consequent kunt gebruiken.
Zowel dagelijkse PrEP als PrEP rondom seks kunnen uitstekende bescherming bieden tegen hiv. Door regelmatig stil te staan bij je gebruik en eerlijk te kijken naar wat voor jou werkt, zorg je ervoor dat je optimaal beschermd blijft.
Bron: Soa Aids Nederland, GGD Amsterdam, Universiteit Utrecht en IPSR.
Gebruik je PrEP via ons en heb je vragen? Neem contact op we helpen je graag verder.